rss

Cadeau voor het Catshuis

Algemeen

07 Mar 2012 | 14:33

0 comments

Mijn moeder wees me er gisteren op dat ik misschien een nieuwe aanduiding moet gaan bedenken voor Rutte. Tot nu toe leek de titel de lachende scheerkwast me altijd wel passend, maar het zou natuurlijk kunnen dat het lachen hem sinds donderdag een beetje is vergaan. Op de foto’s in de landelijke dagbladen kijkt hij in ieder geval een beetje beteuterd.

Om het 4,5% tekort terug te drukken naar 3%, moet ten minste 9 miljard euro extra bezuinigd worden. Ik zeg tenminste, omdat over de indirecte effecten (de zogenaamde uitverdieneffecten) op de economie en dus de inkomsten wat discussie is. ’s Lands boekhouder Klaasje Knot weet te melden dat deze indirecte effecten niet overdreven moet worden. Daar heeft hij natuurlijk een punt; negen miljard bezuinigen levert hooguit een extra krimp van negen miljard op.

Wel even de vraag waar Knot zich mee bemoeit. Voor zover ik weet valt de Rijksbegroting niet binnen het mandaat van de Nederlandsche Bank. Daarnaast heeft de bank niet bepaald sterk gepresteerd op de gebieden waar ze wel verantwoordelijk voor was. Dus misschien had Knot beter even zijn mond kunnen houden.

Maar ter zake. Ik heb voor de verandering goed nieuws. Het is namelijk vrij eenvoudig om niet 9 miljard te bezuinigen, maar 9 miljard extra per jaar aan inkomsten te genereren.  Volgens mij wordt het tijd dat Nederlandse bedrijven wat meer belasting gaan betalen. In tegenstelling tot wat de buikspreekpoppen van de industrie ons willen doen geloven, betalen ze namelijk onredelijk weinig.

Ter illustratie; de bedrijfswinsten als aandeel van ons BBP zijn tussen 1977 en 2010 vervijfvoudigd (van afgerond 2% naar 10%, zelfs met uitschieters tot 16%, in 2007). Maar de belastingafdrachten hebben hiermee geen gelijke tred gehouden (de opbrengsten uit de vennootschapsbelasting bedroegen in 1977 afgerond 1% van het BBP en in 2010 1,4%). De bedrijven zijn dus hoewel steeds rijker, relatief steeds minder gaan bijdragen. Het effectieve belastingtarief op bedrijfswinsten is in de afgelopen 35 jaar gedaald van 28% naar 12%. Ik hoef denk ik niemand uit te leggen, dat deze enorme daling van belastingdruk helaas niet opgaat voor de individuele belastingbetalers, door Rutte ook wel aangeduid als de hardwerkende Nederlanders.

Waarom hebben zelfs de meest verstokte socialisten in ons land (voor zover die nog bestaan) dit laten gebeuren? Het antwoord is even simpel als zorgwekkend. Overheden hebben geen greep op grote ondernemingen. Nederland heeft deze greep volledig losgelaten, met het idee dat dit een voordeel zou kunnen opleveren voor onze economie. Quod non; de bedrijven kunnen de winsten laten vallen waar ze willen, en dan via de deelnemingsvrijstelling het geld in Nederland onbelast naar zich toehalen.

Voor de creatie van welvaart is dit niet een groot probleem, maar voor de herverdeling wel; we zijn niet meer in staat om bedrijven te laten meebetalen aan publieke voorzieningen. Dus je kunt maar twee dingen doen. Ofwel minder voorzieningen, ofwel bedrijven laten meebetalen. In de voorzieningen snijden we al, dus misschien wel goed om de bedrijven ook een extra steentje te laten bijdragen.

Gelukkig staat Nederland met betrekking tot dit probleem niet alleen. Iedere overheid in de wereld worstelt hiermee. De belastingparadijzen zijn zo talrijk, en de off shore industrie is zo groot geworden, dat ook bijvoorbeeld de VS dit issue maar moeilijk in de greep krijgen.

Obama heeft besloten iets te gaan doen. Hij stelt een global minimum tax op bedrijfswinsten voor van 35%. Misschien is dat wat aan de hoge kant, maar het is wel verfrissend om te zien dat uit the land of the free (market) voorstellen komen om bedrijven 3 maal meer belasting te laten betalen dan wij in onze sociaaldemocratische rivierdelta redelijk vinden.

Rutte snakt naar een persmomentje. Misschien kan hij – lachend – aan Obama gaan vertellen dat hij het concept van een global tax minimum steunt, en zal inbrengen in Europa. Dan mag hij misschien de volgende keer wel aanzitten aan de kindertafel tijdens de G20.

En wat het oplevert? Stel, we zijn in staat het effectieve belastingtarief te verhogen van 12% tot 25%, dan levert dit per jaar 9 miljard op. En de uitverdieneffecten? Geen, want de winsten worden over het algemeen toch niet in Nederland geherinvesteerd.

 

Ebel Kemeling

volg dewetvankemeling.com